فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (EAAS)

     فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (Extended Aeration Activated Sludge) نوع اصلاح شده ای از فرآیند لجن فعال است. در اين فرآیند مخزن ته­ نشینی اولیه حذف شده و با افزايش زمان ماند هیدرولیکی (HRT) و سن لجن(SRT)و كاستن از مقدار بارگذاري آلي سيستم، مقدار لجن توليدي به صورت قابل ملاحظه­ اي كاهش مي­ يابد. اين تغيير باعث مي­ شود كه حجم مخزن هوادهي حدود 2 تا 4 برابر بيشتر از فرآیند لجن فعال متعارفي باشد كه بدين سبب مقاومت سيستم نسبت به تغييرات كيفي و كمي فاضلاب ورودي افزایش مي­ يابد. همچنین زمان ماند بالا در این فرآیند باعث می­ شود که حجم لجن تولیدی به مقدار قابل ملاحظه­ ای از فرآیند لجن فعال متعارفی کمتر باشد.

     در شکل رو به رو فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده نشان داده شده است.

     از آنجا که در این فرآیند مخزن ته­ نشینی اولیه حذف می­ شود، به منظور جلوگیری از ورود ذرات معلق درشت و آشغال­ها به واحدهای بعدی لازم است که قبل از مخزن هوادهی از آشغالگیر و دانه گیر استفاده شود. البته در برخی موارد که ساخت دانه­ گیر به دلیل ظرفیت پایین سیستم تصفیه توجیه اقتصادی ندارد ممکن است تنها از یک آشغالگیر استفاده شود.

     چون از فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (EAAS) بیشتر برای جوامع کوچک استفاده می­ شود و از طرفی در این موارد نوسانات حجم فاضلاب ورودی نسبتاً زیاد است، لذا مخزن ته­ نشینی ثانویه با بارگذاری کمتری طراحی می­ گردد. به عبارت دیگر مخزن ته­ نشینی ثانویه در این فرآیند مقداری بزرگتر از دیگر فرآیندهای لجن فعال است.

مزایای فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده نسبت به لجن فعال متعارفی عبارتند از:

      1- امکان دستیابی راندمان بسیار بالا در تصفیه فاضلاب

      2- به علت بالا بودن سن لجن و نسبت F/M  پایین، لجن بسیار کمتری تولید می­شود.

      3- چون در این فرآیند حجم مخزن هوادهی بزرگتر می­ شود، تغییرات و نوسانات کیفیت فاضلاب ورودی تأثیر کمتری بر روی سیستم داشته و مقاومت سیستم نسبت به این تغییرات بیشتر خواهد بود.

      4- به دلیل مقاومت بیشتر در برابر تغییرات ناگهانی در کیفیت و مقدار فاضلاب ورودی برای استفاده از جوامع و ظرفیتهای کوچک به خصوص پکیج­های تصفیه بسیار مناسب است.

      5- در این فرآیند عملیات هضم لجن نیز به انجام رسیده و مانند فرآیند لجن فعال متعارفی نیازی به تأسیسات اضافی برای هضم جداگانه لجن وجود ندارد.

      6- طراحی و بهره­ برداری از آن نسبتاً ساده است.

در مقابل مهمترین محدودیت­ ها و معایب فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده عبارتند از:

      1- انرژی مصرفی برای هوادهی بالاتر از فرآیندهای اختلاط کامل و متعارفی است.

      2- حجم مخزن هوادهی نسبت به فرآیندهای لجن فعال متعارفی و اختلاط کامل بیشتر بوده و این مسئله باعث افزایش هزینه اجرای سیستم تصفیه می­شود.

      3- استفاده از این فرآیند برای تصفیه­ خانه­ های با ظرفیت بالا اقتصادی نیست.

      4- به سبب نسبت کم F/M در مخزن هوادهی امکان حجیم شدن لجن در این فرآیند وجود دارد.

استفاده از فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (EAAS) برای تصفیه فاضلاب در شرایط زیر می­تواند بهترین کارایی را در استفاده از این فرآیند به دنبال داشته باشد. این شرایط عبارتند از:

      1- نسبت BOD5 به COD فاضلاب بیشتر از 0/5 باشد.

      2- مقدار COD فاضلاب کمتر از 1000 میلیگرم در لیتر باشد.

      3- حجم فاضلاب روزانه 500- 10 مترمکعب در شبانه روز باشد.

      4- تهیه و نصب تجهیزات هضم و پردازش لجن در برابر افزایش ماند هوادهی مقرون به صرفه نباشد.

جدول1 : موارد کاربرد فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (EAAS)

ردیف موارد کاربرد

علت کاربرد

1 - پکیج های تصفیه فاضلاب بهداشتی در مجتمع های مسکونی، اقامتی، تفریحی

- راندمان بسیار بالا در تصفیه فاضلاب


- مقاومت بالا در برابر نوسانات در کیفیت و مقدار فاضلاب ورودی


- تولید لجن بسیار کمتر از نوع متعارفی


- حساسیت کمتر نسبت به کیفیت بهره برداری در مقایسه با فرآیند لجن فعال متعارفی


- تولید لجن تثبیت شده

2 - بیمارستان ها و مراکز درمانی
3 - تصفیه فاضلاب بهداشتی کارخانه ها و کارگاه های صنعتی
4 - تصفیه فاضلاب بهداشتی کمپ های کارگری در پروژه های ساختمانی و عمرانی
5 - ساختمان های اداری
6 - صنایع لبنی
7 - صنایع غذایی
8

- صنایع تولید کاغذ و مقوا

      5- امکان بروز نوسان در دبی و کیفیت فاضلاب ورودی وجود داشته باشد.

      6- چنانچه در نظر باشد که لجن مازاد سیستم بصورت کاملا تثبیت شده بوده و نیاز به تجهیزات هضم و پردازش لجن وجود نداشته باشد.

     با توجه به شرایط گفته شده از فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (EAAS) برای تصفیه انواع فاضلاب های بهداشتی با ظرفیت کمتر از 500 مترمکعب در شبانه روز استفاده می­ شود. به ویژه این فرآیند بهترین گزینه برای استفاده در پکیج­ های­ پرتابل تصفیه فاضلاب­ های بهداشتی است.

برخی از مزایای استفاده از این فرآیند در پکیج­ های پرتابل تصفیه فاضلاب بهداشتی عبارتند از:

     1- راندمان بسیار بالا در تصفیه فاضلاب (بیش از 90 درصد)

     2- مقاومت بسیار خوب این فرآیند در برابر نوسانات در کیفیت و دبی فاضلاب ورودی

     3- تولید لجن مازاد بسیار کم نسبت به سایر فرآیندهای هوازی

     4- حساسیت کمتر نسبت به بهره­ برداری و در نتیجه سهولت بیشتر در بهره­ برداری از سیستم

     5- عدم تولید بوهای نامطبوع در زمان بهره برداری

     6- عدم نیاز به تجهیزات خاص و انحصاری

جدول2 : پارامترهای طراحی فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (EAAS)

نوع رئاکتور

سن لجن(روز)

SRT (day)

F/M

Kg BOD
--------------
Kg MLVSS.d

بارگذاری حجمی
Kg BOD

--------------
m3.d

MLSS

mg
------
lit

زمان ماند هیدرولیکی
HRT (hr)
اختلاط کامل یا قالبی 20-40 0.04-0.1 0.1-0.3 2000-4000 20-30

در جدول 1 موارد کاربرد فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (EAAS)به همراه علت کاربرد آن آمده است.

در جدول 2 مهمترین پارامترهای طراحی فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (EAAS)آمده است.

     به علت آنکه در این فرآیند مقدار F/M کمتر از 0/1 است، لذا این فرآیند مستعد برخورد با مشکل رشد میکروارگانیسم­ های رشته­ ای و پدیده حجیم شدن لجن است. چون سن لجن در این فرآیند بالاست، بنابراین فرآیند نیتریفیکاسیون تا حد زیادی کامل می­ شود. البته درصد پیشرفت نیتریفیکاسیون در این فرآیند به دمای محیط بستگی دارد و با افزایش دما افزایش می­ یابد.

     زمان ماند هیدرولیکی (HRT) و زمان ماند لجن (SRT) در این فرآیند به­ اندازه­ ای است که باکتریها و میکروارگانیسم­ ها نه تنها فرصت کافی برای جذب مواد را دارند بلکه بخش عمده­ ای از عملیات هضم نیز در مخزن هوادهی به انجام می­ رسد. همین مسئله باعث می­ شود که حجم لجن تولید شده طی این فرآیند به نسبت سایر انواع لجن فعال بسیار کمتر باشد.

برای کسب اطلاعات بیشتر در خصوص انواع فرآیندهای لجن فعال می توانید به لینک های زیر مراجعه فرمایید.

 

1- فرآیند لجن فعال با اختلاط کامل (CMAS)

2- فرآیند لجن فعال متعارفی با جریان قالبی (CPFAS)

3- فرآیند لجن فعال با هوادهی گسترده (EAAS)

4- فرآیند لجن فعال با تثبیت تماسی (CSAS)

5- فرآیند رئاکتور ناپیوسته متوالی (SBR)

6- فرآیند رئاکتور بیولوژیکی غشایی (MBR)

 

محدوده